Wersja obowiązująca z dnia

OŚWIADCZENIE INWESTORA - ART. 102a USTAWY PRAWO BUDOWLANE - DO SPRAW PO 19 WRZEŚNIA 2026r.

Komunikat Ministerstwa Rozwoju i Technologii dotyczący prac nad rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych

18.09.2026

Od dnia 20 września 2026 r. w okresie 18 miesięcy do budowy, wykonywania robót budowlanych oraz do utrzymywania i użytkowania budynków mieszkalnych stosuje się dotychczasowe przepisy wykonawcze dotyczące warunków technicznych.

Komunikat

Na mocy ustawy z dnia 31 lipca 2026 r. o zmianie ustawy o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa oraz ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. poz. 1161) przez 18 miesięcy liczonych od dnia 20 września 2026 r. stosuje się dotychczasowe przepisy wykonawcze dotyczące warunków technicznych, w zakresie określonym tą ustawą. 

Inwestor będzie mógł złożyć organowi prowadzącemu postępowanie oświadczenie o przygotowaniu projektu w oparciu o dotychczasowe przepisy, które zawarte są w rozporządzeniach: 

  • Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie,
  • Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych.

W celu wypracowania optymalnego brzmienia nowych przepisów prace nad projektem rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych są nadal prowadzone. 

Ustawodawca przewidział jednak mechanizm umożliwiający dalsze stosowanie dotychczasowych przepisów. Zgodnie z art. 102a ust. 1 Prawa budowlanego, w okresie 18 miesięcy od dnia 20 września 2026 r. projekt zagospodarowania działki lub terenu lub projekt architektoniczno-budowlany może zostać sporządzony zgodnie z przepisami obowiązującymi do dnia 19 września 2026 r., po złożeniu organowi prowadzącemu postępowanie oświadczenia inwestora (TREŚĆ OŚWIADCZENIA PONIŻEJ) o stosowaniu tych przepisów. W takim przypadku według dotychczasowych przepisów sporządza się również projekt techniczny, a przepisy te stosuje się do decyzji administracyjnych dotyczących całego zamierzenia budowlanego.

 

Kiedy oświadczenie ma zastosowanie

Oświadczenie można złożyć w okresie 18 miesięcy liczonych od dnia 20 września 2026 r., to jest do dnia 20 marca 2028 r. Obejmuje ono wyłącznie przepisy wydane na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego, czyli warunki techniczne dla budynków i związanych z nimi urządzeń budowlanych. Nie obejmuje warunków technicznych dla innych obiektów budowlanych, wydanych na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 2, w tym rozporządzeń dotyczących sieci gazowych oraz zasilania energią elektryczną obiektów budowlanych łączności, które również utraciły moc, a dla których ustawa nie przewidziała żadnego mechanizmu epizodycznego. Zgodnie z art. 102a ust. 1 oświadczenie dotyczy projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego dołączanych do wniosku o pozwolenie na budowę, do wniosku o wydanie odrębnej decyzji o zatwierdzeniu tych projektów oraz do zgłoszenia budowy. Na podstawie art. 102a ust. 3 ten sam mechanizm stosuje się do dokumentów legalizacyjnych, o których mowa w art. 48b ust. 2 i 3, oraz do projektu zamiennego sporządzanego w wykonaniu obowiązku z art. 51 ust. 1 pkt 3; w tych sprawach oświadczenie składa się organowi nadzoru budowlanego. Zestawienie sytuacji zawiera tabela. Sytuacja Podstawa prawna Oświadczenie inwestora Wniosek o pozwolenie na budowę art. 102a ust. 1 pkt 1 wymagane Wniosek o wydanie odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego art. 102a ust. 1 pkt 2 wymagane Zgłoszenie budowy (art. 29 ust. 1) art. 102a ust. 1 pkt 3 wymagane Dokumenty legalizacyjne (art. 48b ust. 2 i 3) art. 102a ust. 3 wymagane; składane organowi nadzoru budowlanego Projekt zamienny w postępowaniu naprawczym (art. 51 ust. 1 pkt 3) art. 102a ust. 3 wymagane; składane organowi nadzoru budowlanego Sprawa wszczęta przed 20 września 2026 r. i niezakończona do tego dnia art. 102a ust. 1 (wykładnia) zalecane; składane przed wydaniem decyzji albo przed upływem terminu na sprzeciw Budowa niewymagająca zgłoszenia (art. 29 ust. 2) oraz roboty budowlane niewymagające zgłoszenia (art. 29 ust. 4) art. 102b niewymagane; inwestor stosuje dotychczasowe przepisy bez oświadczenia Utrzymywanie i użytkowanie budynków mieszkalnych art. 102c niewymagane Roboty budowlane wymagające zgłoszenia (art. 29 ust. 3) brak jednoznacznej podstawy ustawa nie rozstrzyga; zalecenia w pkt 4 Zmiana sposobu użytkowania (art. 71 ust. 2) brak podstawy prawnej ustawa nie rozstrzyga; zalecenia w pkt 4 Sieci gazowe, zasilanie energią elektryczną obiektów budowlanych łączności, inne obiekty objęte art. 7 ust. 2 pkt 2 poza zakresem art. 102a–102c nie ma zastosowania Ustawa nie zawiera przepisu przejściowego dla spraw wszczętych przed 20 września 2026 r. i niezakończonych do tego dnia. Art. 102a mówi jednak o złożeniu oświadczenia „organowi prowadzącemu postępowanie”, a Ministerstwo Rozwoju i Technologii w komunikacie z 18 września 2026 r. przyjęło, że oświadczenie może być złożone także w sprawie będącej w toku. Ponieważ organ rozstrzyga według stanu prawnego z dnia wydania decyzji, zaleca się, aby w sprawach, w których projekt został sporządzony według rozporządzenia z 2002 r. i złożony przed 20 września 2026 r. Inwestor złożył oświadczenia, jeżeli decyzja ma zapaść po tej dacie. W sprawach zgłoszeń, w których nie upłynął jeszcze termin na wniesienie sprzeciwu, oświadczenie należy złożyć niezwłocznie. Możliwość ta wynika z wykładni przepisu, a nie z jego wyraźnego brzmienia, co trzeba mieć na uwadze w kontaktach z organem.

Kiedy oświadczenia się nie składa lub jego skuteczność jest wątpliwa

Przy budowie niewymagającej zgłoszenia (art. 29 ust. 2) oraz przy robotach budowlanych niewymagających zgłoszenia (art. 29 ust. 4) inwestor może stosować dotychczasowe warunki techniczne na podstawie art. 102b bez składania oświadczenia, w przypadku tych robót nie podejmuje on bowiem żadnych czynności przed właściwym organem. To samo dotyczy utrzymywania i użytkowania budynków mieszkalnych (art. 102c). W powyższych przypadkach zaleca się jednak utrwalenie wyboru inwestora na piśmie, na przykład w umowie z projektantem albo w oświadczeniu przekazanym projektantowi, i wskazanie go w dokumentacji. Roboty budowlane wymagające zgłoszenia (art. 29 ust. 3) nie zostały jednoznacznie objęte ani art. 102a, który mówi o „zgłoszeniu budowy”, ani art. 102b, który wymienia tylko art. 29 ust. 2 i 4. Na tę lukę zwracano uwagę już w toku prac senackich. Do czasu jej usunięcia zaleca się dołączanie oświadczenia także do zgłoszenia takich robót: dokumentuje ono wybór inwestora i nie pogarsza jego sytuacji, ale nie można zakładać, że organ uzna dotychczasowe warunki techniczne za wiążący przepis. Rozwiązania przyjęte w takiej dokumentacji powinny być dodatkowo uzasadnione na gruncie art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego i zasad wiedzy technicznej. Art. 102a-102c wprost nie obejmują procedury zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, określonej w art. 71 ust. 2 brak więc wyraźnej podstawy do stosowania w tej procedurze dotychczasowych warunków technicznych. Niemniej jednak, jeżeli zamierzona zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga wykonania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia i sporządzenia projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego, dotychczasowe warunki techniczne znajdą zastosowanie po złożeniu oświadczenia przez Inwestora, stosowanie do art. 102a. Podobnie jak w przypadku robót budowlanych wymagających zgłoszenia do czasu usunięcia tej luki prawnej zaleca się dołączanie oświadczenia także do zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania: dokumentuje ono wybór inwestora i nie pogarsza jego sytuacji, ale nie można zakładać, że organ uzna dotychczasowe warunki techniczne za wiążący przepis. Rozwiązania przyjęte w takiej dokumentacji powinny być dodatkowo uzasadnione na gruncie art. 5 ust. 1 Prawa budowlanego i zasad wiedzy technicznej. Wzoru nie należy stosować do sieci gazowych, zasilania energią elektryczną obiektów budowlanych łączności ani innych obiektów, dla których warunki techniczne wydano na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 2. Oświadczenie nie jest też potrzebne w sprawach zakończonych decyzją ostateczną albo skutecznym zgłoszeniem przed 20 września 2026 r.; sam fakt zakończenia budowy po tej dacie nie oznacza co do zasady ponownej oceny zatwierdzonego projektu według innych wymagań.

Skutki złożenia oświadczenia

Po złożeniu oświadczenia projekt zagospodarowania działki lub terenu i projekt architektoniczno-budowlany sporządza się według rozporządzenia z 2002 r., a organ ocenia je według tego rozporządzenia jako obowiązującego przepisu. Zgodnie z art. 102a ust. 2 według dotychczasowych przepisów sporządza się także projekt techniczny. Zgodnie z art. 102a ust. 4 dotychczasowe przepisy stosuje się do wszystkich decyzji administracyjnych dotyczących całego zamierzenia budowlanego, a więc także do zmiany pozwolenia na budowę i do pozwolenia na użytkowanie. Przepis ten nie zawiera ograniczenia czasowego; należy przyjąć, że wybór dokonany w oświadczeniu obejmuje zamierzenie także po upływie okresu 18 miesięcy i po wejściu w życie nowego rozporządzenia. Wybór jest jednolity dla całego zamierzenia. Nie można stosować dotychczasowych przepisów do części projektu, a pozostałą część projektować bez rozporządzenia albo według projektowanych nowych warunków technicznych. Ustawa nie przewiduje trybu zmiany ani cofnięcia oświadczenia, dlatego należy je traktować jako wiążące. Oświadczenie nie zwalnia uczestników procesu budowlanego z ich obowiązków. Projektant nadal opracowuje projekt zgodnie z ustawą, decyzjami dotyczącymi zamierzenia, obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 1 pkt 1) oraz składa oświadczenie, o którym mowa w art. 34 ust. 3d pkt 3. Na skutek oświadczenia inwestora wzorcem obowiązujących przepisów w zakresie warunków technicznych dla tego zamierzenia staje się rozporządzenie z 2002 r.

Załączniki